Goede vrienden!

 Hoewel er veel internetshops zijn, laat mijn drukke schema het niet toe om op internet te gaan, Er moet ook altijd iemand meegaan, dus dat is best lastig. Nu ben ik in de office aan het typen en kan een usb van iemand lenen. (ik had foto’s ertussengezet in een word document, maar dit programma neemt dat blijkbaar niet aan. het leek me belangrijker me te informeren over de verkiezingen door onze kameraad wouter dan foto’s te plaatsen. jullie hebben ze nog te goed) Ik ben hier beland in Mindanao, Quezon city bij Karapatan, de human rights organisatie. Karapatan is de koepel van heel veel organisaties, oa Kmu, de Indigenous People, Gabriela, de rijsttelers, … Alle organisaties die zich met mensenrechten bezighouden vallen eronder.  Woensdag kwam ik hier aan, na een nachtelijke tocht met de taxi en de vlieger. Het was wel spannend, zo alleen reizen. Ik noteerde de nummer van de taxi en sms’te het naar verschillende mensen voor de zekerheid. Ik denk dat ik op den duur zelf paranoia begin te worden, na al die vreselijke verhalen.

De verhalen die ik hier hoor zijn zeker niet ’beter’. Wanneer ik hier aankwam lieten Lizyl (mijn buddy voor mijn verblijf in Mindanao) en Junjun me vreselijke foto’s zien van verschillende slachtoffers van de politieke moorden. Degoutant. Een harde confrontatie. Hoewel er in Mindanao weinig politieke moorden zijn, zijn de mensen hier veel meer op hun hoede. Verschillende onder hen kregen al doodsbedreigingen, waaronder Junjun. Junjun gaat dan ook nooit alleen de deur uit. Ik heb het gevoel dat ze elkaar hier meer beschermen dan in Quezon City. Een foto van ‘ stop the killings Mindanao’:

Hoewel deze omstandigheden, voelde ik me meteen op m’n gemak. Lizyl en Junjun zijn twee jonge mensen, die allebei gestudeerd hebben, dus goed Engels spreken. Ik kreeg een heel geode orientatie van iedereen die ik de volgende weken zal tezien krijgen of intussen al gezien heb. Nu besef ik dat sommige mensen echt van ver zijn afgezakt om mij deze inleiding te geven. Mijn programma is heel interessant: de kmu, de health-care secor en de peasants. ’s Avonds praatten we over de liefde, heel leuk eens een normaal onderwerp aan te halen. Ze gaven ze me voor het slapengaan een stevige vorming over de gemilitariseerde gebieden hier. Ik kon de slaap niet goed vatten, hoewel het hier minder’gevaarlijk’ is dan op vele andere plaatsen, had ik het gevoel midden in de politieke moorden te zitten.  Donderdag bezocht ik de haven van Quezon City. Ik mocht binnen in het gebied waar ’no entry’ stond. Die mannen van de vakbond hebben echt wel goede relaties overal .. Ik kreeg op een korte tijd heel veel informatie te horen. De job van de havenarbeiders is meestal om schepen te controleren op (technische) fouten. Hoewel ze regular workers zijn, hebben ze vaak geen werk en worden ze dus ook niet betaald. Dan dragen ze de vrachten van de schepen. Echte muilezels. Soms pakken van 70 kilo. Mannen met spierballen en een zeer pijnlijke rug en armen. Wanneer je een vracht wil dragen, moet je een snelle zijn. De eerste in de rij krijgt de job. Echt oneerlijk. De KMU wil er iets aan doen. Dat is een van hun volgende werkpunten. Voor 10 procent van de werkers is het dragen van deze vrachten hun enige job. De meeste tijd zijn ze zich net buiten de haven aan het vervelen. Wachtend tot ze moeten vechten om een vracht te kunnen dragen. Ze hebben ook geen vast loon, ze moeten onderhandelen met de eigenaar van het schip. Wanneer er een ferry komt, moeten ze zo snel mogelijk een passagier aanklampen om zijn/haar bagage te dragen. Een foto:    De KMU verloor de laatste verkiezingen. Uit de assessment bleken verschillende oorzaken aan de basis van dit verlies te liggen: mensen hebben schrik van het management, de KMU werd indoor de regering beschreven als een organisatie die banden heeft met de NPA (dat is altijd de strategie van de regering), het omkopen van leden door de yellow union (de vakbond van het management), maar ook een zwakke organisatie. Dit laatste is iets waar de KMU echt iets aan kan doen: de mensen meer vormen, meer educatie geven. Dat is iets wat telkens terugkomt. Als je de mensen echt achter je wilt krijgen, moet je ze onderwijzen.Hierna bezochten we een wijk, waarvan een organizer van overtuigd was dat ze armer was dan Vitas, Tondo. Ik verwachtte me aan alles. Een vermenigvuldiging van de slechtste huizen daar zou wel al een beetje Vitas zijn. Er was echter meer ruimte, minder afval, minder stank. Ik hoop dan ook dat het in Vitas, Tondo de ergste situatie is om in te leven.In de vooravond kreeg ik een stevige vorming van Jason, ook een full-time van Karapatan. Hij bereidde me voor op wat ik de volgende dagen zou te horen krijgen in Dolefil, een ananasfabriek in Polomolok, waar de arbeiders van plan zijn te staken. Het leek me een heel ingewikkelde situatie. Hij plaatste alles in een breder perspectief: de moorden op vakbondsleiders in Hacienda Luicita en Nestle, die ook in Dolefil zouden kunnen gebeuren bij een eventuele staking.

’s Avonds kwamen de priesters op bezoek in de office. Ze kwamen voorbereidingen treffen voor de herdenking van de politieke killing op hun hoofdbisschop Alberto Ramento. De overheid ontkent dat het een politieke moord is, omdat alles erop wijst dat het om een overval gaat. Ze hebben 4 verdachten opgepakt. Ik weet niet goed wat ik ervan moet denken, maar ik ben er wel van overtuigd dat de regering (Arroyo en haar kroost) alle mogelijke strategieen gebruiken om de leiders van de volksbeweging hier te vermoorden .. Ook het nabootsen van een overval .. De hele progressieve beweging is van dit laatste overtuigd. Ik hoor het natuurlijk alleen van hen en vanuit de kranten. De toekomst zal uitwijzen of het echt een nieuwe strategie is of niet.. We mochten met de ’vader’ meerijden naar Polomolok. Daar kreeg ik een heel korte orientatie over de huidige situatie in Dolefil. Erna gingen we naar het huis van Martina. Ze vertelde ons wat over de geschiedenis van Dolefil. Er was heel lang een strijd in de KMU. Een groep scheidde zich af en vormde een yellow union (een vakbond van de management). Het duurde 15 jaar vooral de ‘echte’ KMU het roer weer kon overnemen, dat was in 2001. Sinds dan zijn ze een strijd bezig om de gedachtes van de werknemers om te vormen, in de zin van tegen de managers en voor ‘serving the people’. Zij verdient 500 pesos per dag, wat mij heel veel lijkt, al is het eigenlijk maar 7.5 euro. Ik maak eigenlijk de hele tijd de vergelijking met mijn vorige ervaringen, waar de mensen heel arm waren. In Muntinlupa verdiende een werker ongeveer 250 pesos per dag om 12 uur te werken en in Vitas verdiende een skaviger ongeveer 100 pesos per dag. Je mag natuurlijk niet vergelijken .. Deze mensen behoren hier wel tot de ‘middenklasse’ in de Filippijnen (waartoe maar 8 percent behoort, 90 percent in totaal is arm, 13 percent zijn de nationale bourgeois en 1 percent de multinationals).

 Vrijdag waren we uitgenodigd op het kantoor van de chairperson van NAFLU-KMU (de KMU van Dolefil). Hij gaf ons een hele voormiddag uitleg over de geschiedenis van deze vakbond, over de huidige situatie, over hoe ze arbeiders organiseren, over de structuur van de vakbond,… Hij beantwoordde al mijn vragen in goed Engels. Ook hij werd de laatste maanden bedreigd door verschillende motorcycles die rond zijn huis toerden, smsjes,… Er zijn te veel problemen daar om op te sommen, ik kan er een hele avond mee vullen (misschien een goed idee voor een vakbondseducatie, papa en anderen?). De grootste problemen zijn dat 2 mensen ontslagen zijn (geen grondige reden, vakbondsleiders), 2 fulltimers niet meer betaald worden en in totaal meer dan 300 mensen 1 of meerdere dagen van het werk ontzet werden, wegens bijvoorbeeld niet chippen met hun ID-card (allen lid van de KMU natuurlijk).Na deze uiteenzetting gingen we eten. Plots stond iedereen recht en gingen we terug naar de van. Er werd een verdachte motorcycle opgemerkt. Echt wel akelig. In de namiddag gingen we  naar het huis van Dako (letterlijk:dik, haar tweelingzus heet dun, hoewel ze niet zo dik is!). Ik praatte een tijd met Junjun (een andere dan in GenSan) over Anakbayan en met Lizyl over de ’sisterhood’ van haar universiteit. Een zeer progressieve studentenorganisatie, die ongeveer alle studentenleiders van Anakbayan, Leagle Filippines Students,… levert. Lizyl is dus een goeike! Dako kwam pas laat thuis. Een heel koddige madam, maar ook een felle! Ze had een t-shirt aan van Gabriela en is de vrouwenleidster in haar community. Zaterdagochtend stonden we heel vroeg op om de situatie op het (ananas)veld te zien. Eerst gingen we naar de plaats waar de arbeidsters verzamelen, voor ze met een bus/jeepney… naar het veld worden gebracht. Ik moest mezelf echt verbergen, want je mocht er enkel met een ID-kaart in en zeker niet als Belg. Met een pet van Lizyl en schoenen van Dako voelde ik me helemaal een Filippina. Ik schudde er vele handjes en zag dat er veel mensen waren, maar het was een rare sfeer, omdat ik echt op mijn hoede moest zijn om niet opgemerkt te worden. Een gesprek met een mass-leader was dan ook uit den boze. Erna gingen we naar het echte veld. Ik zag er hoe de mensen werken, wat een ’boom’ is (een machine, waarop de arbeiders de ananassen leggen (na ze ’geplukt’ te hebben, waarna een band de ananassen naar het midden brengt en andere arbeiders ze sorteren). Hier een foto van een boom: Wanneer je geen boom hebt, moet je de ananassen zelf naar een vrachtwagen brengen. Je verdient dan meer per ton. De arbeiders worden betaald naar het aantal ton dat ze binnenbrengen.Om 8u zou een vergadering van de officers starten. We kregen de toelating ze bij te wonen! Lizyl en ik waren ongelooflijk moe van het vroege opstaan (3u) en dat wreekte zich. Lizyl was te moe om te vertalen en ik zat erbij voor ’piet snot’. Niet aangenaam. In de namiddag vertaalde Edward voor mij en dat was heel wat beter. Ik heb een beetje lastig gedaan tegen Lizyl, omdat ik het echt niet leuk vond .. Hoewel ik er niet heel veel van begreep, was het superinteressant. De officers besloten dat ze een staking zouden aanvragen. Het management is immers te veel met hun voeten aan ’t spelen. Hun laatste zet is dat ze mensen een lijst laatten tekenen dat ze ipv rijst (afgedwongen door de vakbond), cash geld zouden krijgen. Uiteraard is dit tegen de wet. Het is immers de vakbond die de rijst verspreidt. De minimarket van de vakbond ontving de laatste 3 maanden ook geen geld meer van het management (ingewikkeld om allemaal hier uit te leggen, kom naar mijn vorming en je zal alles vernemen). De verschillende problemen:’s Avonds gingen we weer naar een huis van een arbeidster. Ik was steendood. Ik dacht dat ik naar mijn bed mocht, maar er wachtte nog een groepsdiscussie op me. Verschillende massleaders zaten samen en ik moest (!) vragen op hen afvuren. Het was niet leuk. Ik zei tegen Lizyl dat ik zoveel ’moet’. Mijn programma is hier zoo druk. Niet normaal. Nuja, ik begon aan mijn vragenronde. Het was zeer interessant, moest Lizyl niet ineens in Visaya al haar vragen beginnen stellen (ook voor haar is alles nieuw, zij is een beginnend organisator). Niet leuk, omdat ik een heel deel van de informatie miste. Hoewel ik het Lizyl zeker niet kwalijk neem (het is een zalig mens), ging ik met een lastig gevoel slapen. Ik wou dat ik Visaya en Tagalog kon spreken. Zoveel vragen, zoveel dingen dat ik te weten wil komen.  

De volgende ochtend praatte ik een tijdje met de arbeidster. Wanneer Lizyl erbij kwam, ging het gesprek over in Visaya. Ik voelde hetzelfde als gisteren. Ging op mijn bed zitten. Wilde Koen bij me, Nederlands praten. Het verdriet duurde maar 1 minuut. Ik moest me immers klaarmaken voor mijn speech voor de mass-leaders. Er zouden 500 leiders zijn en het waren er inderdaad niet veel minder. Jose (de chairman) stelde me voor en ik mocht meteen de meeting starten. Mijn centrale boodschap was dat we in Belgie en in de Filippijnen dezelfde strijd kennen: voor betere (werk)omstandigheden, een beter leven, een andere wereld. Erna begon de verveling. We zaten helemaal vanvoor en Lizyl vertaalde ongeveer niets. Zeer vervelend. Ik werd plots terug naar voor geroepen. De mass-leaders vroegen of ik niet nog eens wou speechen. Ik vertelde over de verschillende maatschappelijke situatie in Belgie en de Filippijnen, met een focus op de sociale zekerheid in Belgie.  In de pauze deed ik mijn beklag. Over het gevoel dat ik gisteren en vandaag kende. Geen vertaling waardoor ik me echt verveel en me niet op mijn gemak voel. Ze begreep me nu echt. Erna gingen we achteraan staan en vertaalde ze goed.

We moesten weg. Ik hoopte dat we tot op het einde konden blijven. Opnieuw werd ik naar voor geroepen. Tijdens de pauze had een man me verteld (en ook de arbeidsters waar ik ’s nachts bij had geslapen vertelde me het) dat de werkers echt educatie nodig hebben en dat er binnen de vakbond sommige mensen de kant van het management, in plaats van de arbeiders kiezen. Dat ze niet de boodschap ’serve the people’ uitspreken. Hierover ging mijn speech dan ook. Lizyl vertelde me achteraf dat het mijn beste speech was. Ze had gelijk. Ik was intussen al gewend om voor een publiek van arbeiders te spreken.

  In de namiddag kreeg ik een vorming, samen met de arbeiders van een afdeling van Dolefil in GenSan. Zeer interessant. De mensen van de KMU zijn zo’n boeiende mensen. ’s Avonds praatte ik een hele tijd met Edward. Heerlijke kerel. Over zijn jeugd, hoe hij van conservatief (op internaat bij de priesters) veranderde naar een full-time organizer.  Vandaag heb ik mijn dagje vrij. Naar de winkel (brood met kaas, een heerlijkheid!), mijn vliegtuigticket naar Manila geboekt (op 21 oktober, niet leuk om te doen want ik ben hier heel graag) en naar de familie van Lizyl. Zalige kinderen! Alles gaat hier dus heel goed. Ik heb een megadruk schema en dit dagje heeft me zeker deugd gedaan. Morgen is er een openluchtmis voor de vermoorde hoofdbisschop en erna gaan we naar het ’health care center’. Donderdag vertrekken we naar de rijstteelsters. Vanaf morgen zit ik dus echt op het platteland. Ik verlang om ook de verhalen van deze mensen te horen, te leren kennen. Dit was een heel uitgebreid verslag, maar nu ik tijd heb, wilde ik jullie graag een hele uitleg geven over mijn activiteiten hier. Het zal ook weer een hele tijd duren eer jullie van mij horen (minstens een week, misschien tot de 21ste),Heel veel liefs!!!!